Không thể bóp méo sự thật lịch sử!

Một trong những luận điệu mà một số kẻ cơ hội chính trị, đội lốt “nhà nghiên cứu lịch sử” sống sượng cho rằng: Chiến thắng Điện Biên Phủ chủ yếu là “kết quả của bối cảnh quốc tế” hoặc “sự suy yếu nội tại của thực dân Pháp”, từ đó phủ nhận vai trò quyết định của đường lối kháng chiến đúng đắn và sức mạnh đoàn kết của dân tộc Việt Nam. Cách lập luận này nhìn qua có vẻ khách quan, nhưng thực chất là phiến diện và thiếu cơ sở khoa học.
Về phương diện chính trị, Điện Biên Phủ là một chiến thắng mang tính bước ngoặt, làm thay đổi hoàn toàn cục diện chiến tranh Đông Dương. Chiến thắng Điện Biên Phủ đã giáng một đòn quyết định vào ý chí xâm lược của thực dân Pháp, buộc họ phải ngồi vào bàn đàm phán tại Hội nghị Genève năm 1954. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử hiện đại, một nước thuộc địa đánh bại hoàn toàn một cường quốc thực dân trong một trận quyết chiến chiến lược. Sự kiện này không chỉ chấm dứt ách thống trị gần một thế kỷ của Pháp ở Việt Nam mà còn mở ra một giai đoạn mới cho phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới. Như Jawaharlal Nehru từng nhận định, chiến thắng này “…không chỉ là chiến thắng của nhân dân Việt Nam mà còn là chiến thắng của tất cả các dân tộc đang đấu tranh cho tự do và độc lập”.
Xét về tương quan lực lượng, quân đội Pháp, với sự hậu thuẫn mạnh mẽ về tài chính và vũ khí từ Mỹ, đã xây dựng Điện Biên Phủ thành một tập đoàn cứ điểm quân sự được coi là “pháo đài bất khả xâm phạm” với hàng chục tiểu đoàn lính tinh nhuệ, thiện chiến được trang bị đầy đủ các loại vũ khí hiện đại, như trọng pháo (155mm; 105mm..), súng cối, xe tăng và máy bay...; trong khi đó, quân ta chỉ có vài chục trọng pháo 105mm; vài chục sơn pháo 75mm và các loại vũ khí thô sơ. Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Chủ tịch Hồ Chí Minh; quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng, dưới sự chỉ huy tài tình của đại tướng Võ Nguyên Giáp đã thực hiện một chiến dịch quân sự sáng tạo và táo bạo, biến yếu thành mạnh, biến khó khăn thành lợi thế. Thắng lợi này đã chứng minh rằng một dân tộc thuộc địa, tiềm lực quân sự không đáng kể, nếu có đường lối đúng đắn, ý chí sắt đá và sự đoàn kết, quyết tâm hoàn toàn có thể lập nên kỳ tích, đánh bại những thế lực hùng mạnh nhất.
Ý nghĩa chiến thắng Điện Biên Phủ đặc biệt sâu sắc khi chính nó là phát súng lệnh tạo ra một hiệu ứng dây chuyền trong phong trào chống chủ nghĩa thực dân. Sau năm 1954, hàng loạt quốc gia ở châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh đã nổi dậy giành độc lập, trong đó có Algeria, Tunisia, Morocco và nhiều quốc gia khác. Nhà lãnh đạo Cuba Fidel Castro đã từng ca ngợi Điện Biên Phủ là “nguồn cảm hứng vĩ đại cho các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới”. Nhà sử học và chính khách Pháp Charles de Gaullesau này đã thừa nhận rằng Điện Biên Phủ là “một bài học cay đắng nhưng cần thiết”, buộc nước Pháp phải nhìn nhận lại chính sách thuộc địa của mình. Như vậy, chiến thắng Điện Biên Phủ không phải là kết quả có lợi từ bối cảnh tình hình thế giới, mà ngược lại chính chiến thắng Điện Biên Phủ đã tạo ra bước ngoặt, mở ra một giai đoạn mới trong lịch sử.
Ngoài ra, còn có những luận điệu cho rằng thắng lợi của Việt Nam là nhờ “sự viện trợ quyết định từ bên ngoài”, từ đó phủ nhận tính tự chủ và sáng tạo của cuộc kháng chiến. Đây là một cách nhìn sai lệch, bởi lẽ trong bất kỳ cuộc chiến tranh nào, yếu tố hỗ trợ quốc tế đều tồn tại, nhưng nó không thể thay thế vai trò chủ thể của dân tộc. Lịch sử đã chứng minh rằng, dù có sự giúp đỡ, nhưng nếu không có ý chí tự lực tự cường và sự tổ chức hiệu quả, thì không thể tạo nên một chiến thắng mang tính quyết định như Điện Biên Phủ. Chính Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã nhiều lần khẳng định rằng yếu tố then chốt của thắng lợi là “sức mạnh của chiến tranh nhân dân”, trong đó Nhân dân vừa là hậu phương, vừa là lực lượng trực tiếp tham gia chiến đấu.
Ph.Leclerc, một Đại tướng giỏi của quân đội Pháp, cũng đã nói một cách cô đọng và rõ ràng bài học thất bại của Pháp rằng: “Người ta không thể nào dùng sức mạnh để phá tan chủ nghĩa dân tộc Việt Nam”. Mc.Namara - nguyên Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ cũng thừa nhận: “Sức mạnh sâu thẳm nhất của một dân tộc không nằm ở mũi nhọn quân sự mà ở sự đoàn kết của dân tộc”; “chúng ta đánh giá thấp sức mạnh của chủ nghĩa dân tộc thúc đẩy một dân tộc đấu tranh và hy sinh cho lý tưởng và các giá trị của nó…”.
Chiến thắng Điện Biên Phủ là một sự kiện lịch sử có tầm vóc to lớn và ý nghĩa sâu sắc trên nhiều phương diện quân sự, chính trị, quốc tế và tư tưởng. Ý nghĩa của chiến thắng Điện Biên Phủ vẫn còn nguyên giá trị trong thời đại ngày nay. Bảo vệ ý nghĩa và tầm vóc của chiến thắng Điện Biên Phủ không chỉ là bảo vệ một sự thật lịch sử, bảo vệ lẽ phải; mà quan trọng hơn, trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế mạnh mẽ như hiện nay, bài học về độc lập, tự chủ và tinh thần tự lực tự cường từ chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, vẫn mang tính thời sự sâu sắc. Nó nhắc nhở các thế hệ hôm nay cần biết trân trọng thành quả quá khứ của cha ông, phát huy sức mạnh đoàn kết dân tộc, chung sức đồng lòng xây dựng phát triển quê hương đất nước.
Nguyễn Mạnh Hà
Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy An Giang